+94
@@ -0,0 +1,94 @@
|
||||
# Zer da Cashu?
|
||||
|
||||
Cashu Bitcoinentzako Ecash protokolo irekia da, transakzio azkarrak eta doakoak eskaintzen dituena. Protokolo honen ezaugarri nabarmenetako bat pribatutasun ia perfektua eskaintzea da. Nostr nostr:npub12rv5lskctqxxs2c8rf2zlzc7xx3qpvzs3w4etgemauy9thegr43sf485vg erabiltzaileak sortu zuen.
|
||||
|
||||
Hona hemen Cashu eta on-chain Bitcoin alderatzen dituen taula, Bangkok 2023ko Bitcoin Konferentzian nostr [nostr:npub1cj6ndx5akfazux7f0vjl4fyx9k0ulf682p437fe03a9ndwqjm0tqj886t6](nostr:npub1cj6ndx5akfazux7f0vjl4fyx9k0ulf682p437fe03a9ndwqjm0tqj886t6)-k aurkeztutako Nuts and Bolts hitzaldian oinarrituta:
|
||||
|
||||
| **Cashu** | **Bitcoin (on-chain)** |
|
||||
|-----------------------|----------------------------|
|
||||
| Libururik gabe | Liburu banatua |
|
||||
| Titulartasun tokena | UTXO (Ustiaketa Ezberdinen Irteera) |
|
||||
| Transakzio itsutuak | Transakzio publikoak |
|
||||
| Zentralizatua | Deszentralizatua |
|
||||
| Konfiantzazkoa | Konfiantzarik gabe |
|
||||
| Aldi baterako transakzioak | Betiko transakzioak |
|
||||
|
||||
Ikusten dugunez, Cashuk pribatutasuna hobetzeko konfiantza gabeko izaera eta deszentralizazioa sakrifikatzen ditu. Konpentsazio hauek zentzuzkoak dira zaintza-zerbitzuetan, erabiltzailea dagoeneko zerbitzu zentralizatu eta fidagarri bat erabiltzen ari baita. Zaintza tradizionaleko irtenbideek pribatutasun eskasa dute, zaintzaileak erabiltzailearen funtsak zenbat diren eta norekin ari den transakzioak egiten jakin dezakeelako. Horrek esan nahi du norbanakoak erraz helburu eta zentsura daitezkeela. Gainera, datu-erregistroek "honeypot" bihurtzeko arriskua dute, hau da, erasotzaileentzat erakargarri.
|
||||
|
||||
Alderantziz, Cashu-ren mint-ek zaintzaile gisa jardun dezakete, baina erabiltzaileen nortasuna, duten funtsen kopurua edo norekin ari diren transakzioak egiten ezagutzeko aukerarik gabe. Mint-ek duten datu-erregistro bakarra gastatutako sekretuen zerrenda da, berriro erabili ezin direnak, baina erabiltzaileekin lotzeko modurik gabe. Horrela, Cashu-k pribatutasuna bermatzen du, zaintzaileak ez duelako inolako informaziorik erabiltzaileen jarduerei buruz, ohiko zaintza-soluzioekin gertatzen denaren kontrara.
|
||||

|
||||
|
||||
## Cashu-ren erabilera kasu batzuk
|
||||
|
||||
Cashu-ren erabilera kasu batzuk honako hauek dira: bonuak, dagoeneko zentralizatuak eta zaintza-zerbitzuak dituztenak; baliabide bakoitzeko ordainketa (pay-per-resource) APIak, nostr bideratzaileak eta mixnet-ak bezalako zerbitzuetarako; sistema integratuak, kontu eta saldo eredu tradizionala ordezkatzen dutenak; eta truke/mixinge zerbitzuak, gordailuak eta ateratzeak deslotzeko, pribatutasuna hobetzeko.
|
||||
|
||||
## Historia
|
||||
|
||||
Ecash David Chaum-ek 1982an asmatu zuen, sinadura itsuak erabiliz balio elektronikoaren transmisiorako protokolo gisa. Cashu Ecash-en inplementazio bat da, David Wagner-en 1996ko Chaum-en itsutze-aldaketan oinarrituta dagoena, eta nostr sortu zuen.
|
||||
|
||||
## Terminologia
|
||||
|
||||
Cashu nola funtzionatzen duen ulertzen laguntzeko, lehenik eta behin funtsezko terminologia batzuk azalduko ditugu.
|
||||
|
||||
### Mint
|
||||
|
||||
Cashu-ren mint-a erabiltzaileen funtsen zaintzailea da. Bere zeregina tokenak jaulkitzea eta erretzea da, baita bikoiztutako gastuak saihestea ere. Cashu-ren mint-a Lightning nodo baten gainean dago, beraz, Lightning ordainketak bidali eta jaso ditzake, beste mint batzuekin trukeak barne. Hala ere, Lightning nodoa lineaz kanpo badago ere, ecash tokenekin transakzioak egin daitezke. Lightning-ekin ez bezala, jasotzailea linean egon beharrik ez du tokenak jasotzeko.
|
||||
|
||||
Mint-ak ez daki nor den erabiltzailea, zenbat funts dituzten edo norekin ari diren transakzioak egiten. Hala ere, mint-a erabiltzaileen funtsen zaintzailea denez, fidagarria den mint bat aukeratu behar duzu, eta eragilea nor den jakin. Erabil ezazu funts txikiekin edo tokenak berehala trukatu.
|
||||
|
||||
### Token
|
||||
|
||||
Cashu token-a mint-ak sinatutako datu-puska bat da, eta erabiltzaileak token horiek bere zorroan gordetzen ditu. Ecash tokenak testu-kate hutsak direnez, edozein testu bidezko protokoloaren bidez bidal daitezke, adibidez, nostr, posta elektronikoa, SMS, etab. Cashu-k txanpon-sistema bat erabiltzen du, zenbateko finkatuak dituena. Analogia bat eginez, hau moneta fiduziarioen billeteen zenbatekoei dagokie. Adibidez, eurotan 5, 10, 20, 50, 100 euroko billeteak daude. Cashu-n, tokenak 2ren indarren arabera sailkatzen dira. Adibidez, 1, 2, 4, 8, 16, 32, 64, 128 satoshi, eta horrela aurrera.
|
||||
|
||||
Zenbatekoak erabiltzea erabiltzaileen artean anonimotasuna areagotzeko egiten da, eta mint-ek transakzioak erabiltzaileen nortasunekin lotzea zailagoa bihurtzeko.
|
||||
|
||||
## Nola funtzionatzen duen, 5 urteko bati bezala azaldua
|
||||

|
||||
|
||||
|
||||
Erabiltzaile Alice-k Cashu token berriak sortu nahi ditu. Horregatik, Bob mint-aren arduradunarengana joaten da eta esaten dio: "Kaixo! Cashu token berriak sortu nahi ditut."
|
||||

|
||||
|
||||
Bob-ek erantzuten dio: "Ados, ordaindu iezadazu eta bidali iezadazu sekretu itsu bat." Sekretu itsua esan nahi du Alice-k sekretua ezagutzen duela, baina Bob-ek ezin duela sekretu hori ikusi.
|
||||

|
||||
|
||||
Alice-k sekretu bat sortzen du, eta ondoren itsutzen du, horrela Bob-ek ez dezan jakin zein den sekretu hori.
|
||||

|
||||
|
||||
Alice-k Bob-i ordainketa egiten dio eta ordainketaren egiaztagiria eta sekretu itsua bidaltzen dizkio. Bob ordainketa jaso duela ziur dagoenean, Alice-ren sekretu itsua sinatzen du eta sinatutako sekretu itsua itzultzen dio. Bob-ek sinatu duelako, etorkizunean ziur egon daiteke tokena baliozkoa dela.
|
||||

|
||||

|
||||
|
||||
|
||||
Alice-k Carol-i ordaindu nahi dio. Horretarako, sekretua eta sinatutako sekretu itsua desitsutzeko gakoa bidaltzen dizkio Carol-i.
|
||||

|
||||

|
||||
|
||||
Carol-ek bere tokena trukatu nahi du. Beraz, Bob-engana (mint-aren arduradunera) joaten da eta Alice-k eman dion sekretua eta desitsututako gakoa erakusten dizkio.
|
||||
|
||||
|
||||
### Nola jakiten du mint-ak Carol-i zenbat satoshi eman behar dizkion?
|
||||
|
||||
Lehenago aipatu genuen bezala, Cashu tokenak 2ren indarren araberako zenbatekoetan banatuta daude (1, 2, 4, 8, 16, 32...), paperezko diru billeteen antzera. Bob mint-ak zenbateko bakoitza sinatzeko gako pribatu berezi bat du. Adibidez, 1 satoshi zenbatekoaren tokenak sinatzeko gako pribatu bat du, 2 satoshi zenbatekoaren beste bat, 8 satoshi zenbatekoaren beste bat, eta abar. Horrela, Carol tokenak trukatzera datorrenean, Bob-ek badaki zein gako pribaturekin sinatu zuen token hori, eta horren arabera, tokenak zein zenbatekotakoak diren ezagutzen du. Horrela, Bob-ek Carol-i dagokion satoshi kopurua itzuli diezaioke, sinatutako tokenaren zenbatekoa kontuan hartuta.
|
||||
|
||||
### Zer gertatzen da itzulkinekin?
|
||||
|
||||
Cashu-n ez dago itzulkinik diru fisikoan bezala. Horren ordez, mint-ari (Bob-i) eskatu behar diozu token zaharrak suntsitzeko eta berriak sortzeko, zenbateko berarekin. Adibide batekin azalduz: Demagun Alice-k bi token dituela, guztira 10 satoshi balio dutenak. Bata 8 satoshi da eta bestea 2 satoshi. Alice-k 9 satoshi bidali nahi dizkio Carol-i. Horretarako, mint-ari (Bob-i) eskatzen dio bere 2 satoshi tokena bi 1 satoshi token bihurtzeko. Horrela, Alice-k 9 satoshi bidal diezazkioke Carol-i: 8 satoshi token bat eta 1 satoshi token bat erabiliz. Gainera, beste 1 satoshi tokena berarentzat gordetzen du.
|
||||
|
||||
### Lightning sarearen papera konektatzeko elementu gisa
|
||||
|
||||
Zer gertatzen da Alice-k David-i ordaindu nahi dionean, baina David-ek Bob-en mint-a ez du fidatzen, eta, aldiz, Erin ezagutzen du eta bere mint-a erabiltzen du? Alice-k bere tokenak Bob-en mint-ean trukatzen ditu, eta Bob-i eskatzen dio token horiek "urtzeko" edo Lightning satoshietara bihurtzeko. Ondoren, Bob-en mint-ak Lightning transakzio bat bidaltzen dio Erin-en mint-ari. Erin-en mint-ak transakzio hori jasotzen du, eta David-entzat token berriak sortzen ditu Lightning sarearen bidez Bob-en mint-etik jasotako satoshiekin. Horrela, Lightning sareak mint ezberdinak konektatzen ditu, erabiltzaileak (Alice eta David) mint ezberdinak fidatu arren, transakzioak segurtasunez egiteko.
|
||||
|
||||
## Zer dator hurrengoa Cashu-rentzat?
|
||||
|
||||
### Programagarri den ecash
|
||||
|
||||
Cashu-ri gastatzeko baldintzak gehitu ahal izango zaizkio, mint-ak baldintza horiek betearaziko dituelarik. Horrek ahalbidetu dezake kontratu adimendun sendoak sortzea, oinarrizko katean (Bitcoin blockchain) edo Lightning sarean sartu gabe. Horrela, ordainketa publikoak, lineaz kanpokoak eta maiztasun handikoak posible izango dira.
|
||||
|
||||
### Zorren froga eskema (Proof of Liabilities Scheme)
|
||||
|
||||
Zorren Froga (PoL) Eskema Cashu-rentzat zaintzailea den mint-ak erabiltzaileak iruzurrez erabiltzea zailtzen du, epoka kontzeptua aurkeztuz. Eskema honetan, zaintzaile den mint-ak epoka bakoitzean gako pribatuak aldian-aldian biratzen ditu, eta azken epokan jaulkitako eta erretako tokenen zerrenda publikoak argitaratzen ditu. Hau Erreserben Froga (Proof of Reserves) eskemarekin uztartzen da, non erreserbak katean bertan multisig batean gordetzen diren. Horrela, mint-ak ezingo du bere erantzukizunak murriztu, erabiltzaileek iruzurra detektatzeko arriskua handitu gabe. Xehetasun gehiagorako, eskema honen azalpen osoa kontsultatu dezakezu.
|
||||
|
||||
## Saiatu Cashu
|
||||
|
||||
Cashu probatzeko, [Nutstash] eta [eNuts] gidak erabil ditzakezu. Horretarako Lightning zorro bat eta telefono edo ordenagailu bat besterik ez duzu behar.
|
||||
+94
@@ -0,0 +1,94 @@
|
||||
# Zer da Cashu?
|
||||
Cashu Bitcoin-erako ecash protokolo ireki bat da, transakzio azkarrak eta komisio gabekoak eskaintzen dituena, pribatutasun ia perfektuarekin. Xehetasun gehiago nahi izanez gero, gure azalpena ikus dezakezu.
|
||||
|
||||
## eNuts
|
||||
eNuts Cashu-rako mugikorretarako zorro bikaina da, Android eta iOS (TestFlight) plataformetan eskuragarri dagoena. Mint anitzekin lan egitea ahalbidetzen du eta nostr bidez bidalketak egiteko aukera ere eskaintzen du.
|
||||
|
||||
⚠️ **eNuts eta Cashu oraindik beta fasean daude**. Funtsak galtzeko arriskua dago. Aplikazioa instalatzerakoan arriskuen inguruan irakurri. Galera ekonomikoei aurre egiteko gai zaren zenbateko txikiekin saiatu.
|
||||
|
||||
## Probatu
|
||||
Prozesu honetan zehar mint-ekin elkarreragin, ecash-a jaso eta bidali, segurtasun-kopiak egin, Lightning-era ateratzeak eta mint-en artean trukaketak egingo ditugu. Azkenik, nostr kontaktu funtzionalitatea probatuko dugu.
|
||||
|
||||
### Instalatu
|
||||
Sartu eNuts webgunera eta instalatu aplikazioa zure sistema eragilerako.
|
||||
|
||||
### Mint bat gehitzea
|
||||
Ecash-arekin elkarreragiteko, lehenik mint bat behar duzu. Mint honetan zure ecash token-ak sortzen eta itzultzen dira. Mint-a da zure Bitcoin-en zaindaria, baina ez daki nor zaren, norekin egiten duzun transakzioa, ezta zenbat diru duzun ere. Probetarako Txoko mint erabili dezakezu.
|
||||
|
||||
1. Joan Txoko Mint-era. Kopiatu mint URL-a.
|
||||
2. eNuts-en, joan Aukerak > Mint kudeaketa eta sakatu + botoia. Itsatsi lehen urratsean kopiatu duzun mint URL-a.
|
||||
💡 Mint gehigarriak ere gehitu ditzakezu. Mint publiko batzuk MintIndex-en aurki daitezke. Kontuan izan mint batzuek zenbateko jakin bat gordetzen dutela bideratze-gastuak ordaintzeko, eta, beraz, ezin dituzula zure sats guztiak atera.
|
||||
|
||||
### Tokenak sortzea
|
||||
Mint bat gehitu duzunean, eNuts-ek automatikoki galdetuko dizu mint horretatik Cashu token berriak sortu nahi dituzun.
|
||||
|
||||
1. Erantzun **Bai**.
|
||||
2. Sortu faktura bat mintu nahi duzun zenbatekoarentzat. Zenbateko txiki batekin saiatu, adibidez, 100 sats.
|
||||
3. Ordaindu faktura Lightning zorro batetik. Faktura ordaindutakoan, ecash token-ak izango dituzu.
|
||||
|
||||
Prozesu honek aukera ematen dizu ecash token-ak sortzeko, eta horiek zure transakzioetarako erabiltzeko prest izango dituzu.
|
||||
|
||||
### Ecash-ekin transakzioak egitea
|
||||
Ecash-ekin transakzioak egitea, funtsean, datu multzoak bidaltzea eta jasotzea da. Funtzionalitate hauek zuk zeuk probatzeko, bidali eta jaso dezakezu zure buruari.
|
||||
|
||||
1. Ecash bidaltzeko, sakatu **Bidali > Ecash bidali**.
|
||||
2. Mint bat baino gehiago erabiltzen baduzu, aukeratu bidali nahi duzun mint-a. Ondoren, aukeratu **Kopiatu eta partekatu**.
|
||||
3. Aukeratu zenbatekoa.
|
||||
4. Nahi izanez gero, gehitu ohar bat, eta sakatu **Jarraitu**.
|
||||
5. Berretsi ordainketa xehetasunak eta sortu token-a. Une honetan, **coin selection** funtzioa erabil dezakezu zein token erabili nahi dituzun hautatzeko.
|
||||
Ohartu token-ak 1 sat, 2 sats, 4 sats, 8 sats, 16 sats eta antzeko zenbatekotan sailkatuta daudela. Horiek 10 euroko, 20 euroko edo 50 euroko billeteak bezala irudika ditzakezu.
|
||||
6. Kopiatu token-a.
|
||||
|
||||
Une honetan, token-a beste norbaiti bidal diezaiokezu edo zure zorroan berreskuratu. Saiakera moduan, bigarren aukera hau egingo dugu.
|
||||
|
||||
1. Ecash jasotzeko, sakatu **Jaso > Itsatsi eta berreskuratu Ecash**. eNuts-ek automatikoki irakurriko du zure arbeletik eta token-a berreskuratuko du.
|
||||
💡 Zure transakzioen historian ecash token-a zain dagoen egiaztatu dezakezu, eta hartzaileak ez badu berreskuratu, itzuli dezakezu. Horretarako, sakatu zure historiako irteerako transakzioan eta aukeratu **Egiaztatu token-a gastatu den**. Token-a zain badago, **Itzuli token-a** sakatu dezakezu eta berriro zure zorroan izango duzu.
|
||||
|
||||
### Multimint trukeak
|
||||
Mint desberdinen artean bidalketak eta jasotzeak posibleak diren galdetu baduzu, erantzuna bai da, neurri batean. Hala ere, Cashu token-ak zuzenean mint batetik bestera bidaltzea ez da zuzenean egiten; horren ordez, transakzioak Lightning-era bideratzen dira, mint bat Lightning nodo bat ere badelako. Cashu token-ak ez dira bateragarriak nodo desberdinen artean.
|
||||
|
||||
Hau probatzeko, beste mint bat gehitu dezakezu oraindik egin ez baduzu, adibidez, cashme LNbits mint edo eNuts mint lehenetsia.
|
||||
💡 Kontuan izan mint batzuek sats kopuru bat gordetzen dutela bideratze-gastuak ordaintzeko. Arazo hau konpontzeko, zure mint propioa sor dezakezu Bitcoin Txoko LNbits zorroarekin, Cashu luzapena aktibatuz.
|
||||
|
||||
1. Joan **Aukerak > Mint kudeaketa** atalera, eta aukeratu trukatu nahi duzun mint-a. Ondoren, joan **Multimint trukeak** atalean.
|
||||
2. Aukeratu trukatu nahi duzun mint-a.
|
||||
3. Aukeratu zenbatekoa eta sakatu **Kuotak aurreikusi** Lightning gastuen kalkulua egiteko.
|
||||
4. Sakatu **Jarraitu**.
|
||||
5. Egiaztatu xehetasunak, eta nahi izanez gero, **coin selection** funtzioa erabili. Ondoren, sakatu **Orain trukatu**.
|
||||
|
||||
Prozesu honetan, bidaltzen ari den mint-ak Lightning faktura bat ordaintzen du jasotzen ari den mint-aren bidez. Faktura osatu bezain laster, trukatuta dagoen token-a zure zorroaren saldoan agertu beharko litzateke jasotzen ari den mint-ean.
|
||||
|
||||
### Ateratzea
|
||||
Zure Cashu sats-ak berriro Lightning sats bihurtu nahi dituzunean, ateratzeko aukera duzu. Prozesua hauxe da:
|
||||
|
||||
1. Sakatu **Bidali > Lightning faktura ordaindu**.
|
||||
2. Mint bat baino gehiago erabiltzen baduzu, aukeratu bidaliko duzun mint-a.
|
||||
3. LN faktura edo LNURL atalean, sartu faktura bat, LNURL edo Lightning helbide bat; edo, besterik gabe, QR kode bat eskaneatu.
|
||||
4. Aukeratu zenbatekoa eta sakatu **Kuotak aurreikusi**.
|
||||
5. Egiaztatu xehetasunak, eta dena zuzen dagoela ikusi ondoren, sakatu **Ateratzea**.
|
||||
|
||||
Prozesu hau amaitutakoan, mint-ak Cashu token-ak trukatzen ditu eta Lightning faktura ordaintzen du.
|
||||
|
||||
### Segurtasun kopiak
|
||||
Cashu token-ak babesteko prozesua, agian, ezberdina izango da Bitcoin eta Lightning zorroak babesteko ohiko prozesuekin alderatuta. Diru-funtsak datu blokeekin irudikatzen direnez, Cashu token-ak babesten dituzunean datu bloke horiek bakarrik babesten ari zara. Honek esan nahi du segurtasun-kopiak baliogabetzen direla transakzio berri bat egiten duzun bakoitzean.
|
||||
|
||||
eNuts aplikazioak Cashu token bat sortzen du zure funts guztiekin, eta token horiek zein mint-ekoak diren jasotzen du.
|
||||
|
||||
- **Segurtasun-kopia bat sortzeko**, joan Aukerak > **Segurtasuna > Sortu babeskopia token**. Kopiatu token-a eta gorde toki seguru batean.
|
||||
|
||||
Bestela, mint bakoitza banaka babestu dezakezu:
|
||||
- Horretarako, joan Aukerak > **Mint kudeaketa** atalera eta aukeratu babestu nahi duzun mint-a. Ondoren, sakatu **Funtseak babestu**, kopiatu token-a eta gorde toki seguru batean.
|
||||
|
||||
### Berreskuratzea
|
||||
Berreskuratzeko, kopiatu babeskopia token-a eta ireki eNuts aplikazioa. Aplikazioak automatikoki irakurriko du zure arbelean dagoena eta galdetuko dizu token-a berreskuratu nahi duzun.
|
||||
|
||||
### Nostr
|
||||
eNuts aplikazioak Nostr integrazioa eskaintzen du, horrela zure kontaktu zerrendara ecash bidali ahal izateko. Funtzio hau erabiltzeko, honako pauso hauek jarraitu behar dituzu:
|
||||
|
||||
1. Joan **Kontaktuak** atalera eta itsatsi zure Nostr gako publikoa.
|
||||
2. eNuts-ek zure kontaktu zerrenda eskuratuko du relays-etatik. Tamalez, bilaketa funtzioa oraindik ez dago eskuragarri, eta horrek kontaktu zuzena aurkitzea zaildu dezake, kontaktu asko izanez gero.
|
||||
|
||||
Hartzaileak Nostr motako 4 mezu zuzena jasoko du, Cashu token-arekin. Hartzaileak mezu hau bere zorroan berreskuratu eta token-a erabili ahal izango du.
|
||||
|
||||
## Ondorioa
|
||||
Gida hau lagungarria iruditu zaizu? Saiatu Cashu token batzuk bidaltzen Nostr bidez!
|
||||
@@ -0,0 +1,75 @@
|
||||
# Zer da lightning address bat?
|
||||
|
||||
Lightning address bat irakurgarria den helbide elektroniko baten antza duen helbidea da, adibidez username@domein.com, baina bitcoinetan ordainketak berehala eta merke jasotzeko aukera ematen du. Ez duzu zure gailuan nodo bat linean izatea behar, eta ez duzu eskuz faktura bat sortu behar norbaitek ordainketa egin nahi dizunean.
|
||||
Oso interesgarria, ezta?
|
||||
|
||||
## Nola funtzionatzen du, orduan?
|
||||
|
||||
Lightning Address-ek LNURL pay protokoloa erabiltzen du, Lightning Network-aren gainean dagoen geruza bat da.
|
||||

|
||||
|
||||
Prozesua hurrengo urratsetan laburbil daiteke:
|
||||
|
||||
1. Erabiltzaile batek zure Lightning Address erabiliz ordainketa egin nahi duenean, haien zorroak helbide hori LNURL payRequest batean bihurtzen du.
|
||||
2. LNURL payRequest arrakastatsu baten bidez, zorroak BOLT11 faktura bat eskuratzen du, eta faktura hori ordainketa burutzeko erabiltzen da.
|
||||
|
||||
Hau da, prozesuaren oinarrizko pausoak hurrengoak dira:
|
||||
💡 **Lightning Address > LNURLp > BOLT11 faktura.**
|
||||
Lightning Network-ekin integratuta dagoen sistema honi esker, ordainketak erraz, azkar eta modu automatizatuan burutu daitezke.
|
||||
|
||||
### Oso ondo dirudi, baina zein da tranpa?
|
||||
|
||||
Lightning Address-en inplementazio askok kustodia dute (nahiz eta ez den beti horrela), izan ere, domeinu bat eta beti linean dagoen nodo bat behar dira Lightning Address-ak funtzionatzeko. Kustodia sistema bat denez, zure fondoak kudeatzen dituenak edozein momentutan kontrolatu edo kendu ahal dizkizu eta zure transakzioak monitorizatu ditzake.
|
||||
Domeinuaren jabearengan fidatu behar duzu, zure Lightning Address-aren erregistroa aldatu ez dezan. Eta, gainera, LNURL zerbitzaria linean ez badago, sistema ez da funtzionatzen.
|
||||
**Bitcoin Txoko**-k LNbits-en oinarritutako Lightning Address irtenbide sinplea eskaintzen du. Hau ere kustodia sistemakoa da, beraz, gomendagarria da Bitcoin Txoko zorroan kopuru txiki bat bakarrik gordetzea eta gero auto-kustodia zorro batera ateratzea, satoshi gehiago jasotzen dituzun heinean.
|
||||
|
||||
## Hasteko prest bazaude, hona hemen behar duzuna:
|
||||
|
||||
1. **Zure zorroa sortzea**
|
||||
Lehenik eta behin, ez baduzu oraindik egin, joan [bitcointxoko.com](https://bitcointxoko.com) webgunera eta zorro bat sortu. Zorroari nahi duzun izena jar diezaiokezu.
|
||||
|
||||
2. **Luzapenak aktibatzea**
|
||||
Lightning Address-ak funtzionatzeko Pay Links luzapena behar da. Horretarako:
|
||||
- Joan tresna-barrako Extensions (Luzapenak) atalera eta Pay Links luzapena aktibatu.
|
||||
|
||||
3. **Ordainketa esteka bat sortzea**
|
||||
- Ireki Pay Links luzapena eta egin klik New Pay Link (Ordainketa Esteka Berria) aukeran.
|
||||
- Aukeratu sortu duzun zorroa.
|
||||
- "Item Description" atalean, nahi duzun testua sar dezakezu.
|
||||
- Aukeratu zure Lightning Address-erako erabiltzaile izena. Zure Lightning Address hau bezalakoa izango da: erabiltzailea@bitcointxoko.com.
|
||||
- Fixed Amount aukera desmarkatu eta jarri gutxieneko balioa 1 eta gehienekoa 500000.
|
||||

|
||||
|
||||
⚠️ Gehienezko balioa handiagoa jar dezakezu, baina ordainketa handiek huts egiteko probabilitate handiagoa dute, Bitcoin Txoko Lightning nodoaren kanalaren sarrera-gaitasun mugatua dela eta. Gomendagarria da 500000 satoshitan mantentzea.
|
||||
- Orain, ireki Advanced Options (Aukera Aurreratuak) eta aldatu Comment maximum characters (Komentarioaren gehieneko karaktere kopurua) 799-ra. Ez da beharrezkoa, baina aurrerantzean funtzionalitate gehiago emango dizu.
|
||||
- Azkenik, markatu Enable nostr zaps aukera behealdean, Lightning Address bidez zaps jasotzeko aukera izateko.
|
||||
|
||||
Aukera aurreratuak beste parametro batzuk konfiguratzea ahalbidetzen dute, baina nahi baduzu hutsik utz ditzakezu.
|
||||
Azkenik, dena zuzen dagoela egiaztatu ondoren, egin klik **Create Pay Link** (Sortu Ordainketa Esteka) botoian.
|
||||
|
||||
Horrela, zure Lightning Address sortuta izango duzu eta ordainketak jaso ahal izango dituzu!
|
||||
|
||||
## Proba egitea
|
||||
|
||||
Zure Lightning Address ondo funtzionatzen duen probatu nahi baduzu, beste zorro batera joan, **Bidali (Send)** aukera hautatu eta helmuga gisa zure Lightning Address idatzi. Ondoren, bidali zeure buruari satoshi batzuk.
|
||||
Ondoren, itzuli Bitcoin Txoko zorrora eta egiaztatu ordainketa jaso duzun. Litekeena da orria freskatu behar izatea ordainketa agertzeko.
|
||||
Dena ondo atera bada, zorionak! 🥳
|
||||
Bestela, jakinarazi iezaguzu. Beti prest gaude laguntzeko.
|
||||
|
||||
## Hurrengo urratsak
|
||||
|
||||
### Nostr zaps
|
||||
Zure Bitcoin Txoko Lightning Address nostr profilean gehitu dezakezu eta horrela zaps jasotzeko erabil dezakezu. Normalean, hau hurrengo pausuekin egiten da:
|
||||
- Joan **Profile** (Profila) atalera.
|
||||
- Hautatu **Edit** (Editatu) eta Lightning Address aldatu.
|
||||
|
||||
### LNDhub
|
||||
Zure LNbits zorroa telefonoan inporta dezakezu LNDhub bezala, Zeus edo BlueWallet bezalako aplikazioak erabiliz. Horrela, ez duzu nabigatzailean zorroa ireki beharko aldian-aldian saldoa egiaztatu edo ordainketak egiteko.
|
||||
Nola egin jakiteko, ikus ezazu nostr:naddr1qqxnzdej8y6ryvejxc6nvwpnqyg8wumn8ghj7mn0wd68ytnhd9hx2q3qtx0k0a7lw62vvqax6p3ku90tccgdka7ul4radews2wrdsg0m865sxpqqqp65w4hhl8s.
|
||||
|
||||
### QR kodea
|
||||
Zure LNURLp QR kodea parteka edo inprima dezakezu, jendeak mugikorrarekin eskaneatu dezan. Oso erabilgarria da zure denda lokaleko jabeak Lightning ordainketak jasotzeko sistema ezartzea nahi baduzu!
|
||||
- Parteka ezazu **Sharable Page** (Parteka daitekeen Orrialdea) esteka.
|
||||
- Edo, QR kodea PDF formatuan inprima dezakezu: joan **View Link** (Esteka Ikusi) atalera eta hautatu **Print** (Inprimatu).
|
||||
|
||||
Horrela, zure Lightning Address erabilera praktikoa handitu eta errazago kudeatu dezakezu! Hasi zaitez !
|
||||
@@ -0,0 +1,96 @@
|
||||
# Mutiny Wallet
|
||||
|
||||
**Mutiny Wallet** kode irekiko Bitcoin eta Lightning zorro autokudeatua da, eta nabigatzailean zein Android eta iOS (TestFlight, ordainpekoa) aplikazio natiboetan funtzionatzen du. Ez da bakarrik nostr-en bidez ukitu bakarrean autokudeatutako ordainketak bidaltzeko modurik erosoena, baita erabiltzaile berriak autokudeatutako Bitcoin-ekosistemara erakartzeko modurik errazena ere. Gida honetan, Mutiny taldeak nostr-en "magia" erabiliz hori nola gauzatu duen aztertuko dugu.
|
||||
|
||||
⚠️ **Mutiny Wallet** beta faseko softwarea da. Probak egiteko signet txanponak erabili, eta ez sartu galtzeko prest zauden diru kopurua baino gehiago.
|
||||
|
||||
## Mutiny abiarazi
|
||||
|
||||
Web Mutiny-k Lightning nodo bat exekutatu dezake web-nabigatzailean. Nola funtzionatzen du honek? Azalpen sinple bat ematearren, Lightning nodo bat osagai desberdinez osatuta dago, hala nola, gossip syncer, block explorer, egoera-makina eta sinatzailea. Mutiny-k atal horiek bereizten ditu, eta horrela, sinatzailea bakarrik gordetzen da tokian bertan; beste osagaiak urrunetik eskuratzen dira API bidez.
|
||||
|
||||
Mutiny zure nabigatzailean exekutatzeko, jo ezazu [hemen](https://mutiny.mempool.space/api). Ondoren, orria Aplikazio Aurreratu Progresibo (Progressive Web App) gisa gorde dezakezu sarbide errazagoa izateko. Nabigatzaile gehienetan, aukera hau "Aplikazioa Instalatu" edo "Gehitu Hasiera Pantailan" izenarekin agertzen da.
|
||||
|
||||
Bestela, Mutiny Bitcoin Txokok bere zerbitzarian autokudeatuta probatu dezakezu, baina ezaugarri batzuk, hala nola opariak eta nostr kontaktuak, oraindik ez dira erabilgarri. Eguneratzeak GitHub-en jarraitu ditzakezu.
|
||||
|
||||
### Bitcoin Txoko erabiltzearen alde egiten baduzu
|
||||
|
||||
Gogoan izan guk soilik aurrealdea, Lightning Network-era konektatzeko web-soket proxya eta egoerak gordetzeko Bertsio Anitzeko Biltegia (VSS) exekutatzen ditugula. Gossip syncer eta block explorer-erako, Mutiny-k eskaintzen dituen lehenetsitako aukerak erabiltzea gomendatzen dizugu. Horiek gehitzeko, jarraitu urrats hauek:
|
||||
|
||||
1. Joan **Ezarpenak > Zerbitzariak** atalera.
|
||||
2. **Esplora** atalean, itsatsi `https://mutiny.mempool.space/api`
|
||||
3. **RGS** atalean, itsatsi `https://scorer.mutinywallet.com/v1/rgs/snapshot/`
|
||||
4. Beste eremuak lehenetsita agertu beharko lirateke, LSP barne.
|
||||
5. Sakatu **Gorde**.
|
||||
|
||||
## Android
|
||||
|
||||
Mutiny-ren Android-erako APKa zuzenean GitHub-etik deskargatu daiteke. Android aplikazioak kudeatzeko, Obtainium erabiltzea gomendatzen dugu. Ikusi gure [Gida](https://github.com/mutiny-wallet).
|
||||
|
||||
## iOS (TestFlight)
|
||||
|
||||
Mutiny Wallet doan eskuragarri dago, baina **Mutiny+ harpidetza** eginez ezaugarri gehigarriak desblokeatu eta garapena lagun dezakezu ordainketa eginez.
|
||||
|
||||
Mutiny+ harpidetza egiteko, gutxienez 10.500 satoshi balantzea izan behar duzu Lightning-en Mutiny Wallet zorroan. Zorroa finantzatzeko prozesua gida honetan azalduko dugu geroago. Zorroa finantzatu ondoren, joan **Ezarpenak > Mutiny+** atalera harpidetza egiteko. Ordainketa egin ostean, sakatu iOS beta sarbidearen esteka Mutiny+ fitxan, TestFlight gonbidapena jasotzeko.
|
||||
|
||||
## Zorroa Finantzatzea
|
||||
|
||||
Mutiny zorroarekin transakzioak egiten hasteko modurik errazena Lightning ordainketa bat jasotzea da. Prozesu honetan, zuretzat kanal bat automatikoki irekiko du **Voltage Flow 2.0 LSP**-k. Horretarako, sakatu **Jaso** botoia, irakurri arretaz gutxieneko kanal tamainari eta konfiguratze gastuei buruzko abisua, eta ezarri jasotzeko zenbatekoa. Faktura ordaindu eta minutu gutxitan kanal bat martxan izango duzu.
|
||||
|
||||
Bestela, on-chain funtsak ere bidal ditzakezu Mutiny zorroan kanal bat zeure kabuz irekitzeko. On-chain saldoa baieztatzen denean, trukatzeko botoi bat agertuko da. Horri sakatuta, Lightning-era bihurtu dezakezu saldoa.
|
||||
|
||||
💡 Mutiny-rekin ez zaude nodo bakar bat erabiltzeko mugatuta. Mutiny beste nodo batera konekta dezakezu, lehenetsitako Voltage Flow 2.0 LSP-ren ordez. Aukeratutako nodoarekin konektatzeko, joan **Ezarpenak > Admin Orria** atalera. Lehenik, konektatu zure nodoa pare bezala, **Peer konektatu** atalean nodoaren helbidea `pubkey@address` formatuan itsatsiz, eta ondoren ireki kanal bat nodo horrekin **Pubkey** eta **Zenbatekoa** sartuz. Kanalak sei baieztapen jaso beharko ditu erabili aurretik.
|
||||
|
||||
## Babeskopia
|
||||
|
||||
Mutiny zorroa nabigatzailean edo aplikazioan kargatu ondoren transakzioak egiten hasi zaitezke, baina zuhurtziaz jokatzeko, gomendagarria da funtsak babestea babeskopia bat eginez.
|
||||
|
||||
Prozesua erraza da: klik egin **Babeskopia** atalean orri nagusian eta idatzi 12 hitzak. Nahi izanez gero, pasahitz bat gehitu dezakezu zure hazia hitzak enkriptatzeko.
|
||||
|
||||
Zure hazia hitzak ahaztu badituzu, oraindik ikus ditzakezu berriro **Ezarpenak > Babeskopia** atalera joanda.
|
||||
|
||||
## Nostr
|
||||
|
||||
### Zaps
|
||||
|
||||
Ukitu bakarreko zaps! Hori **NIP-47 Nostr Wallet Connect (NWC)** erabiliz gauzatzen da.
|
||||
|
||||
Wallet Connect erabiltzen hasteko:
|
||||
|
||||
1. Joan **Ezarpenak** atalera, eta aukeratu **Beta Ezaugarriak > Wallet Connections**.
|
||||
2. Sortu konexio berria **Gehitu Konexioa** botoia sakatuz.
|
||||
3. Eman izen bat konexioari, zertarako den gogorarazteko.
|
||||
4. Ukitu bakarreko zap esperientzia osoa nahi baduzu, markatu **Auto Approve** laukia eta ezarri aurrekontu bat zorro-konexio honetarako. Bestela, Mutiny-ra itzuli beharko duzu transakzio zainak eskuz onartzeko.
|
||||
5. Aurrekontuarekin ados zaudenean, sakatu **Sortu Konexioa** eta QR kode bat erakutsiko zaizu. Eskaneatu dezakezu beste gailu batean Nostr bezero batetik edo **Ireki Nostr Bezeroan** aukeratu gailu berean irekitzeko. Nostr bezeroak NWC onartu behar du funtziona dezan.
|
||||
- **Amethyst-en**, baliteke eremu desberdinetan itsatsi behar izatea datuak.
|
||||
|
||||
### Kontaktuak
|
||||
|
||||
Zure npub inporta dezakezu zure kontaktuek nori zap egiten dioten ikusteko. Horretarako, joan **Ezarpenak > Nostr Kontaktuen Sinkronizazioa** atalera. Sartu zure Nostr npub, eta segundo gutxiren buruan zure kontaktuen zap jarduera ikusiko duzu.
|
||||
|
||||
### Opariak
|
||||
|
||||
Mutiny-k kriptoak ez dituztenak ekosistemara sartzea inoiz baino errazagoa bihurtzen du. Norbaitek web-nabigatzailea erabiltzeko aukera badu, sats-ak oparitu ahal zaizkio, aitzakiarik gabe. Eta hobekien dena, prozesu osoa autokudeatua da!
|
||||
|
||||
Opari bat sortzeko, **Mutiny+ harpidetza** izan behar duzu. Hori egin ondoren (eta benetan egin beharko zenuke; oso aukera argia da), joan **Beta Ezaugarriak > Opariak** atalera. Idatzi hartzailearen izena erregistroetarako eta hautatu zenbatekoa. **Opari bat sortu** botoian klik egitean, QR kode bat eta URL bat izango dituzu.
|
||||
|
||||
Oparia eskuratzeko, erabiltzaile berriak QR kodea eskaneatu edo esteka nabigatzailean ireki besterik ez du egin behar. LSP-k kanal bat irekiko die oparia eskuratzean. Gogoan izan zure zorroa irekita eta linean egon behar duela hartzaileak oparia eskuratzeko.
|
||||
|
||||
Azpiko prozesuan, hau guztia Nostr Wallet Connect erabiliz egiten da. 🤯 QR kodeak hartzaileari faktura sortzeko beharrezko informazioa ematen dio. Bidaltzailearen zorroa entzuten ari da relay-tik datorren faktura, eta ikusten duenean ordaintzen du.
|
||||
|
||||
💡 Oso aurrezti-emailea bazara eta Mutiny+ ordaindu nahi ez baduzu, Mutiny autokudea dezakezu. Hala ere, Mutiny-ren garapena babestea gomendatzen dugu. Zap egin diezaiekezu hemen: nostr:npub1mutnyacc9uc4t5mmxvpprwsauj5p2qxq95v4a9j0jxl8wnkfvuyque23vg.
|
||||
|
||||
## Mutiny+
|
||||
|
||||
Mutiny-k Lightning bidezko harpidetza-fakturazioa automatikoki sortzeko sistema eraiki du... asmatu duzu, NWC erabiliz. Harpidetza NWC gertaera bat da, eta hilero fakturak sortuko ditu automatikoki. Ez al da zoragarria? Gainera, edozein unetan bertan behera utzi dezakezu, zorro-konexioa ezabatuz. Mutiny-ren harpidetza ezaugarriari buruzko xehetasun guztiak [hemen](https://mutinywallet.com) irakur ditzakezu.
|
||||
|
||||
## Migrazioa
|
||||
|
||||
Zure zorroa beste gailu batera edo nabigatzailetik aplikazio natiboetara migratzerakoan, bi aukera dituzu: egoera-fitxategia erabiliz migratu (gomendatutako metodoa) edo zure babes-hazi-esaldia erabiliz. Kontsultatu gida ofiziala urrats guztiak ikusteko.
|
||||
|
||||
## Ondorioa
|
||||
|
||||
Nostr eta Lightning elkartzen direnean, emaitza ikusgarriak lortzen dira. **Mutiny Wallet**-ek hau erakutsi du ukitu bakarreko zap-ekin, harpidetzei eta opariei esker, guztiak Nostr Wallet Connect bidez funtzionatzen dutela.
|
||||
|
||||
Baina hori ez da Mutiny-k eskaintzen duen guztia. Etorkizunean datozen funtzionalitate zirraragarriak ere badira, hala nola **RedShift** eta **Synthetic USD**. Eguneraketak jarraitzeko, bisitatu Mutiny Blog.
|
||||
|
||||
Gida hau lagungarri izan zaizu? Jo ta ke saiatu ukitu bakarreko zap bat bidaltzen zure Mutiny zorro berritik. :)
|
||||
Reference in New Issue
Block a user